Kaart van Deshima, inv. nr. Or. 28.617, collectie Universiteit Leiden, Bijzondere Collecties
TitelKaart van Deshima, inv. nr. Or. 28.617, collectie Universiteit Leiden, Bijzondere Collecties
Projectleider Birgit Reissland
Onderzoeker(s)
Corporatieve auteur
Jaar van uitgave2026
MateriaalOnderzoekdossier
SamenvattingDit onderzoek heeft betrekking op een kaart van Deshima in het bezit van de Universiteit Leiden – Bijzondere Collecties. Het is mogelijk de voorloper van de oudst bekende plattegrond van Deshima vervaardigd in Japan in 1723. Onder een zwart vlak aan de voorzijde van de opgevouwen kaart staat waarschijnlijk de naam van de oorspronkelijke eigenaar. Met verschillende technieken is onderzocht of de tekst onder het zwarte vlak leesbaar kan worden gemaakt. De kaart is bestudeerd met de Visual Spectral Comparator (VSC) onder verschillende belichting met verschillende filters. De inktsamenstelling van het zwarte vlak is met Röntgen-fluorescentiespectrometrie (XRF) vergeleken met die van uitschieters van tekens onder het vlak en met die van andere karakters op de kaart. Tenslotte zijn de opnames van de VSC digitaal bewerkt om contrasten in het zwarte vlak duidelijker te maken. Uit XRF analyse blijkt dat de samenstelling van de verschillende inkten op de kaart grote overeenkomst vertonen. Het zijn allemaal inkten op basis van plantaardige koolstof. Dit maakt onderscheid van de inkten op basis van elementsamenstelling onmogelijk. Uit de VSC opnames blijkt dat de randen van het zwarte vlak een dikkere laag inkt hebben dan de middelste baan. In doorvallend licht zijn vaag strepen van tekst te zien. Dit biedt de mogelijkheid om via digitale beeldbewerking het contrast te vergroten waarbij de onderliggende tekst enigszins zichtbaar wordt. De donkere strepen lijken op Japanse karakters waarvan experts in de Japanse taal mogelijk een naam van kunnen maken die aan een datering is te koppelen.
Trefwoordenkaarten (topografie), inkt
AnalysemethodeTechnical imaging
XRF
XRF
Werknummer2025-123
| Exemplaarnummer | Plaatscode | Uitleencategorie | Filiaal | Uitleenstatus |
|---|---|---|---|---|
| D2025-123 | Digitaal | NIET | Amsterdam | beschikbaar |
| Exemplaarnummer | D2025-123 |
| Plaatscode | Digitaal |
| Uitleencategorie | NIET |
| Filiaal | Amsterdam |
| Uitleenstatus | beschikbaar |